Эссе және өлең-жыр байқауы

Табиғат туралы жұмбақтар


Ақ шапанын үстінен
Алты ай бойы шешпеді.
Қара шапаны үстінен
Алты ай бойы түспейді.

Қысқы ақ қар, жазғы қара жер



Бөркін ағай киеді ошырайтып.

Томарға түскен қар



Ақ сиыр туып кетер,
Қара сиыр жатып қалар.

Қардың кетуі



Қарағайсыз, тақтасыз,
Көпір салдым балтасыз.

Мұз



Адам тимей қағанағым жарылды.

Мұз



Суда жаралады,
Суда жоғалады.

Мұз



Қасқанасы қылтылдап,
Көз қарасы жылтылдап.
Ұзын-ұзын ұз келер,
Ұзын бойлы қыз келер.

Ағынды су



Дедектейді, зырлайды,
Артқа мойын бұрмайды.

Өзен



Күлің, күлің, күлің ат,
Күліп өтті, көрдің бе?
Көлеңкесін көрсетпей
Жүріп өтті, көрдің бе?

Өзен



Өркешіне мұз артқан,
Шудасынан су аққан,
Мынау неткен қара нар,
Күншіліктен мұратқан?

Тау



Аппақ жолға қараймыз тамсанып,
Сүтін төгіп кеткен кім, жол салып?

Ққс жолы



Жеті ағам жерге түспейді.

Жеті қарақшы



Мен тұрып бір таяқты қолыма алдым,
Ішіне қошқыл қызыл бояу салдым.
Қызарып сол бояудан шыққан таяқ,
Ұрғанда созылады қайран қалдым.

Темір



Әне барды өзі,
Көрінбейді ізі.

Жел



Ақ сиыр тұрып кетер,
Қара сиыр жатып қалар.

Қардың еруі



Төгілген жерге ақ моншақ,
Ғайып болды сол шақта-ақ.

Бұршақ



Қыс жатады, жаз тұрады,
Жоқ болса да қол-аяқ қаз тұрады.

Қар



Қуып едім мойын бұрмады,
Ұстайын деп едім қолға тұрмады.

Боран



Өнері жоқ, қолы жоқ,
Сурет салуды біледі.

Терезедегі қырау



Кетпейді қасымнан
Сипайды шашымнан.
Желпиді, өбеді,
Бетіме төнеді.
Емес ол жырақта
Көрінбес бірақ та.

Самал